Haringgasbon hamu ma
mangaradoti basadaon ni Tondi pinadomu ni dame (Epesus 4:3)
----------------
Hamu angka dongan,
tarlobi angka ruas ni Sinode Godang, nang angka tamu undangannami! Na marpungu
do hita mardomu tu pembukaan ni Sinode Godang di inganan on. Ndada asal rapot
bolon Sinode Godang on, alai rapot ni Huria ni Tuhanta do. Ala ni i patut
papungu roha hita manangi dompak Tuhanta Raja ni Huria i.
On do nuaeng hata ni
Tuhanta marhite tema ni Sinode Godang on: "Haringgashon hamu ma
mangaradoti hasadaon ni Tondi, pinadomu ni dame!" (Ep 4:3).
Sinodc Godang do goar
ni rapotta on. Di bagasan i nunga nian adong hata na mandok "sadalan''.
Umbagas dona nidok ni on sian mardalan di sada dalan. U mba gas dona nidokna
sian na samotor, sakaretaapi, sakapal terbang. Ndang pola tadok tu na songon i,
"sadalan" do nasida.
Molo didok halak tu
manang ise: "sai sadalan do hamu ba!" Ndada sai na mangonai tu
pardalanan na nidokna disi. Jotjot do i mangonai tu hata nasida manang tu
pingkirannasida. Ndada sai narap nasida, ndada sai na sarupa hata
hinatahonnasida. Ndada sai sarupa pingkirannasida. Alai sai pajumpang do isi ni
hata nasida i manang pingkirannasida i idaon, manang sajiwajala sada tujuan do
berengon.
Asa umbagas do
hasadaon na hinatahon ni "sadalan". Ndang sai manigor larida na
sadalan halak, dung pe sai pinarrohahon asa tarboto. Ndang sai apala diida
simalolong, aiai didodo roha. Tar songon i ma hasadaon na dijouhon tema Sinode
Godang Istimcwa on tu hita, ai hasadaon ni Tondi diigiL Tung na bagas do
hasadaon on, ai so hasadaon ni ntpa, ai so hasarupaon ni hata manang pingkiran.
Di dia do.hasadaonna?
Ndang apala di parduru i hasadaonna i, di parbagasan i do. Ndang tinggal di
bagasan manang di roha tutu, alai marhataridaan tu dum, di panghataion, di
pangalaho, parange dohot di pambahcnan.
Ndang apala dos manang sarupa on tong idaon manang begcon. Alai molo
pinaratcatchon angka i, tahilala do na sadalan do nasida, na sajiwa do nasida
manang satondi do nasida. Somal do
tadok: "Nasa i torop ni jolma, nasa i do torop ni rohana." Alai
jotjot do masa dos ni roha. Boi do torop ruas ni sada punguan, jumpang do dos
ni roha di nasida. Boha do pardalanna?
Nang so apala dos
roha ni sapunguan halak, boi do masa masipatalu rohana asa unang sega hasadaon
ni na sapunguan i, asa unang marbadai, asa dame. Ndada holan na sapunguan masa
sisongon i. Nang di angka na marparkaro pe. Oio do masa adong panonganongai
manang kompromi, jala saut do songon i ujungna. Alai mao! dodos hataluan ni na
dua pihak, jotjot do sai tumalu dona sada sian na sada nari.
Alai ala olat ni i
nama na tarparjuangkon na tumalu i, ba rohana rna disi, dioloi nama i. Ndang
apala sonang rohana nian, alai turnagon nama songon i, unang sai loja ibana,
unang sai tamba dope harugianna. Ndang pola marbada tutu, alai ndang pola
mardame. MoJo masa paduahalihon, manang patoluhon, ba ndang sai boi be tong
kompromi. Jotjot songon demarkasi dope angka kompromi, siperjuanghononhon dope
muse i di sada tingki manang marhitehite pangalaho na asing.
Ndang sisongon i
hasadaon do hot dame na hinatahon ni tema Sinode Godang Istimewa on. Ai ndang
hasadaon ni tondi dope disi, jala ndang apala na mardame dope i. Hasadaon ni
Tondi dia do na dijouhon tema on? Tondi dia mana ingkon manggomgomi hita, asa
jumpang di hita hasadaan ni Tondi?
Marragam do Tondi
dohot parrohaon di pm1ibi on. Jotjot do tarbege digoari: tondi hepeng manang
roha hcpeng, roha daging, roha arta, roha sai mangalului sangap, roha sai
mangalului huaso. Dia ma on boi pasadahon hita di bagasan dame? Boi do hepeng?
Roha daging'? Roha arta? Roha na sai mangalului sangap? Roha na sai mangalului
huaso?
Maol do on
marhasadaon di bagasan dame. Roha diri do di bagasan sude on. Boi do nian
sadalan idaon samasama parroha hepeng, samasama parroha daging, samasama panoha
arta, samasama parroha silului sangap, samasama parroha silului huaso. Boi do
kerjasama, boi do sakongsi. Alai ndang hasadaon di bagasan dame i. Tong do
masipingkirhon na tu dirina i, tong do marsijagaan, tong do masiangkalan.
Molo koras be do
angka harohaon i di halak, mao! do tahanleleng nasida sadalan kcrjasama manang
sakongsi. Tarlobi halak hitamao! do boi markongsi dagang, markongsi padalan
uang.
Sai tibu do pecah
parkongsian ni halak Batak. "Ba holan di ibana do pangomoani";
"Holan ibana do mandai basil ni parkongsian on"; "Na pinaotootodo
hape hita on"; Nunga diangkalangkali hita"; mura do hata sisongoni di
parkongsian ni halak hita. Ujungna bubar ma kongsi i. Nang diapala arisan na
masa nuaeng, masa do sisongon i. Jotjot dotung hottot bcgcon paralealeon ni
deba partigatiga pamutarmutarmanang parbrokcr. Hape gabe nasida do muse
marbada, na marpakaroisahat tu pengadilan.
Ndada hasadaon di
bagasan angka tondi na sian portibi onnaJinouhon ni tem on tu hita, alai
hasadaon di bagasan Tondi na sianDebata do. MoJo Tondi na sian Debata
mangingani rohanta, aloonna, pinsangonna do roha diri na di bagasan hita i.
Toguonna do hita turoha holong. holong tu Dcbata dohot holong tu donganjolma.
Haholongidonganmi doshon dirim, i do suanhononna tu bagasan rohanta.
Haholonganta do tong
dirinta alai haholonganta do nangdongan, sarihononta do dirinta, alai
sarihononta do nang dongan. Ndang rugianta dongan anggota laho manarihon
dirinta. Manghaholongi dongan, i mana jotjot tatadinghon jala lam mago
dibahenportibi on. Ala ni i sirangjala lam dao rna hita sian na denggan,
jalamura ma tubu bada dohot hosom.
Mao] do bita hibul
dirajai Tondi na sian Debata. Saimaringanan do roha diri, jala mura munculjala
mangarajai di bagasanhita. Alai ndang pasombuon ni Tondi na sian Debata hita,
pissangonnado hita, jouonna do hita mulak. Tatangihon rna soara ni Tondi i,
taoloima panjouonna i. Mao! do on tupa, alai tabo do ujungna molo
saultatangihon, taoloi i, ai daionta rna hasadaon di bagasan dame.
Tarlobi di huria, tu
hasadaon dohot parsaoran sisongon i dohita dipapungu Tondi Porbadia i. Ragam do
sclehonlehon tu angka ruas dohot tu angka pangula: adong do arta, adong do
habisuhon, adong do pamodaion, adong pangajarion, adong pangubation, adongdo huaso,
adong do hasangapon, adong do parhobason. Alai sada doTondi. Malo tapargunahon
i hombar tu panogunogu ni Tondi nasasada i, ba sue e ma i manumpak tu na
pauliulihon Huria i, jalajumpang hasadaon.
Ragam do ulaon di
Huria, tumangkas malo nidok: Panghobasion manang pelayanan, ai so pangkat
manang kedudukanhuaso manang hasangapon. Alai sada do Tuhan, ndang manang
iscsian pangula i gabe Tuhan, sude do manjalo ulaonna sian Tuhan nasasada i.
Ndang soal kapala, atasan manang bawahan di ulaon ni Huria.Sude do hita naposo
ni Tuhan i. Jala ganup pangula di Huria, Ressort, di Distrik,di Pusat,
namangula hombar tu na pinasahat ni Tuhan i,sihormaton do. Manang na ise pe i,
na sintong manghatahon Hata niDcbata sitangihononhon do.
Ragam do hagogoon,
alai sada do Debata na manghorhonsadi bagasan saudena i. Asa, malo adong na
dcnggan mananghaholongon panghorhon manang parbue ni ulaon ni sadasada pangula,
ndada pola bangga pangula i siala ni i, Debata do sipujion disi. Dilbana do
hasangapaon.
Sasudena on
manginongi tu roha diri. Alai sitangihonontajala sioloanta do i nang tarlobi di
Sinode Godang on, asa sada Tondi, sadalan Sinode Godang Istimewa on, jala
jumpang hasadaon nadenggan, pinadomu dame.
Ia Tondi ni Debata
ndang terbatas holan di lingkungan niHuria pangulaonna. Na barn dope tajaha di
surat kabar penmdingandi tongatonga ni Pemimpin Mesir dohot Pemimpin Israel di
tingkiari Natal jala rap mar-ari-Natal nasida. Ndang sadia manghulingjolotu
roha i, ala didok roha: holan pangalaho di durn do i. Alaijinaha mamuse angka
las ni roha na tar ida di angka parj umpangannasida, na sohea boi pajumpang
gabe boi pajumpang, manghatai taringot tu pihak na sada nari do i.
Boha ulaning di
negaranta, mangula do Tondi ni Debata?
Pancasila do ojahan
ni negaranta. Di bagasan i adong do KetuhananYang Maha Esa. Alai boha rna i, so
sada agama, marragam do? Nangpe songon I, godang do na nidok ni sila on.
Tahaporseai do adongTuhan, jala sude agama mar-Tuhan, manomba Tuhan,
ingkonpasangaphon jala mangoloi Tuhan. Sude ingkon olo dikoreksimanang
dipinsang Tuhan i.
Tahaporseai do sada
do Tuhan. I do Tuhanna manompa saluhulna, ndada holan halak Kristen, nang
halakparugamo na asing pe. Ala tinompana do saluhut jolma, sude do inaeng
paluaonna jala pasupasuonna. Ndada mangoloi tu roha diri nimanang ise. Dcbata
na sasada i do manggomgomi saluhut, ndangasing Dcbata tu nasada on, asing tu
nasada an. Nasa na manjalopanggomgomionna, digomgomi Tondi na sasada i do, jala
mandaibasadaon pinadomu ni dame.
On pe sai Tondi
Porbadia rna manggomgomi Sinode GodangIstimewa on, asa tadai hasadaon ni Tondi,
pinadomu ni dame. Asamamboan pasupasu Smode on tu Hurianta. Sai tarida rna di
Huriantahasadaon ni Tondi, pinadomu ni dame, asa gabe panindangion i
ditongatonga ni bangsonta, nang tu sandok bangso pe, asa marsoaranang
marhitchite Hurianta Tondi ni Debata laho manjoujala mamboansaluhut tu hasadaon
di bagasan dame. Amen
Ds. G.H.M. Siahaan
Ephorus HKBP
--
19 Khotbah ini disampaikan pada
Pembukaan Sinode Godang istimewa. 23-27 Januari 1978 di Seminarium Hl(BP,
Sipoholon Tarutung. Naskah khotbah berbahasa Batak ini sengaja tidak kami
terjemahkan untuk menjamin orisinalitas pemikiran teologis Ds. G.H.M. Siahaan.
Kondisi HKBP pada waktu itu sedang kaca~. Sinode Godang 1976 diskors karena
masalah hamaolon, kemelut, dalam tubuh Majelis Pusat. Naskah khotbah. ini
dikutip langsung dari Notulen ni Sinode Godang Istimewa HKBP Sipoholon, 23-27
Januari 1978, hal. 6-9.
--